Аҟәа. Цәыббрамза 17, 2023 шықәса. Аԥсныпресс. Цәыббрамза 17 рзы Брианск ақалақь ахада Марина Дбари Бриансктәи ақалақь ахадара аиҳабы Алеқсандр Макарови  ақалақь Амш азгәаҭара иазку аныҳәатә усмҩаԥгатәқәа рылахәхаразы иааз ҳаҭыр зқәу асасцәеи аиашьаратә қалақьқәа рделегациақәеи официалла рԥылара мҩаԥыргеит, ҳәа адырра ҟанаҵоит Аҟәа ақалақь Ахадара аофициалтә саит.

Аҟәа ақалақь Ахадара аусбаҩ Ирина Шьониа Аҟәа ақалақь ахада Беслан Ешба  Брианск ақалақь Амш инамаданы иааишьҭыз адныҳәалара даԥхьеит.

«Ақалақь ауааԥсыра реизҳазыӷьара ахьӡала ҳара аусеицура ацҳақәа бжьаҳҵоит, адыррақәа рыла, акультурала, аԥышәеимадара, уҳәа еиҿаҳкаауеит. Акыр ҳаҭыр ҳзақәуп аиҩызаратәи аимабзиаратә еизыҟазаашьақәа. Ари амш азы азин сышәҭозар, Брианк ақалақь аҭычреи аизҳазыӷьареи азеиӷьасшьар сҭахуп! Ари аныҳәа зеиӷьаҟам ала имҩаԥысааит!» - ҳәа иаҳәоит Аҟәа ақалақь иҟаиҵаз адныҳәалара аҿы.

Аҟәа. Цәыббрамза 17, 2023 шықәса. Аԥсныпресс. Иваново ақалақь аҟынтәи Аԥсныҟа ԥсшьара ҳәа иааз, 1972 шықәса рзы ииз Риабчиков Игорь Иури-иԥа Гагра араион Алаҳаӡы ақыҭа азааигәара аӡы дагеит, ҳәа адырра ҟанаҵоит Аԥсны Иҷыдоу аҭагылазаашьақәа рзы Аминистрра апресс-маҵзура.

«Ацхырааразы аԥсеиқәырхаҩцәа ирыдҵаалеит Игорь Риабчиков Аԥсны зыԥсы ицызшьоз иҭынхацәа.

Аҟәа. Цәыббрамза 17, 2023 шықәса. Аԥсныпресс. Аекономикатә шәарҭадареи акоррупциа аҿагылареи рзы амаҵзура Аусбарҭа аусзуҩцәеи аҩныҵҟатәи аусқәа Рминистрра ирласны ақәҿыҭразы иҷыдоу Аотриад аруаа рыцны, Аҳәынҭстандарт аспециалистцәа алархәны   имҩаԥыргаз аоператив-профилактикатә усмҩаԥгатәқәа рымҩаԥгараан Ҭҟәарчал ақалақь азааигәара абнара иахьаҵанакуа аус зуа амаининг-ферма рыԥшааит, ҳәа адырра ҟанаҵоит атәыла аҩныҵҟатәи аусқәа Рминистрра апресс-маҵзура.

Агәаҭара амҩаԥгара аамҭазы афымцала аиқәаршәаразы иаҿакын акриптовалиута арҳара иазку 148 цыра аппарат. Ааигәанӡа ахархәара змаз афымцамч амчра - 100,3 кВ/с.рҟынӡа инаӡоит.

Аҟәа. Цәыббрамза 17, 2023 шықәса. Аԥсныпресс. Аԥсуа аҽыааӡаҩ Даур Агәхаа иҽыҩ Абхазиан Сонг ашьацқьа злоу англыз ҽыжәла иаҵанакуа, хы-шықәса зхыҵуеи еиҳабууи аҽыҩқәа рзы Гранит II аԥхьахә агаразы имҩаԥысыз аҽырыҩраан, 1600 метра рҟынӡа инаӡо адистанциа аҿы ахԥатәи аҭыԥ ааннакылеит, ҳәа адырра ҟанаҵоит аҿари аспорти русқәа рзы аҳәынҭқарратә Еилакы.   

Аҽырыҩрақәа мҩаԥысит цәыббрамза 16 рзы Павловтәи аипподром аҿы.

Аҟаза-аҽыбӷаҟаза - Џьубеи Аҩӡба, азыҟаҵаҩ - О. Самохина.

Аҟәа. Цәыббрамза 17, 2023 шықәса. Аԥсныпресс.  I Жәларбжьаратәи атуристтә форум аҳәаақәа ирҭагӡаны Аԥсны атуризм аминистр ихаҭыԥуаҩ Дмитри Занҭариа Мангистаустәи аобласть атуризм аубарҭа аиҳабы Маулен Габдулкалиев диԥылеит, ҳәа адырра ҟанаҵоит Аԥсны атуризм Аминистрра апресс-маҵзура.

Аусуратә еиԥылараҿы аганқәа атуризм аусхкы  аҿы аусеицурацы иҟоу алшарақәа ирылацәажәеит.  

Аҟәа. Цәыббрамза 16, 2023 шықәса. Аԥсныпресс. Есышықәсатәи аԥсуа-адыгатә литературатә фестиваль «Риҵатәи арифмақәа» Аҟәа ақалақь, Самсон Ҷанба ихьӡ зху Аԥснытәи адраматә театр аҿы иаатит.

Афестиваль адыгатәи апоет, ашәҟәыҩҩы, аҵарауаҩ, Аԥсны зҽаԥсазтәыз акультура аусзуҩ Заур Налоев диижьҭеи 95-шықәса аҵра иазкны Аԥсны акультура Аминисттра ацхыраарала еиҿкаахеит.

«Риҵатәи арифмақәа» - акультуратә еимадарақәа реиқәырхара, аԥсуа-дыга жәлар рмилаҭтә литература аҿиара, уҳәа зегь реиҳа идуу ахықәкқәа зҽаԥхьа иқәзыргыло, зегь реиҳа икамертәу афестиваль ауп.

Афестиваль рхы аладырхәит Геннади Аламиа, Владимир Занҭариа, Вахтанг Абҳазоу, Инна Ҳаџьымба, уҳәа хыԥԥхьаӡара рацәала апоезиа абзиабаҩцәа.  

Апроект «Риҵатәи арифмақәа» автор - Зарина Канукова, адыгатәи апоетесса, адраматург, ажурналист, ауаажәларратә усзуҩ.

Зарина Канукова уаанӡа ари афестиваль Аԥсни Ҟабарда-Балкариеи ралахәхара мацарала имҩаԥысуан, уажәы акәзар, уи рхы аладырхәуеит Адыгееи Ҟарачы-Черқьессиатәи апоетцәагьы.

Аҟәа. Цәыббрамза 16, 2023 шықәса. Аԥсныпресс. Аҟәа араион Ԥсҳәы ақыҭан  30 шықәса рыла раԥхьаӡа акәны ауааԥсыра рдиспансеризациа мҩаԥысуеит.

Асабша, цәыббрамза 16 рзы, агәабзиарахьчара аминистр Едуард Быҭәба адиспансеризациа шымҩаԥысуа хаҭала агәаҭаразы ашьха иаԥну ақыҭа даҭааит.  

Агәабзиарахьчара Аминистрра ала Ԥсҳәы ақаҭахь идәықәҵахеит амобилтә бригада. Уи аилазаараҿы иҟоуп аҟәатәи амедицинатә усбарҭақәа апрофильтә специалистцәа, урҭ адиагностикатә ҭҵаарақәа зегьы рыхкқәа нарыгӡоит.

Аҭыԥ аҿы ахирургиа, амаммологиа, аонкологиа, атравмотологиа, аортопедиа,  оториноларингологиа, апедиатриа, офтальмологиа, неврологиа, акардиологиа, атерапиа, аурологиа, агинекологиа, уҳәа егьырҭ ахырхарҭақәа рганахьала ауааԥсыра амедицинатә цхыраара рыҭан. Ауааԥсыра рчымазара ашьақәыргылара азы ақыҭахь иара убас иааргеит еиҭаҵуа арентген аппарат, аультрабжьытә диагностика аппарат.

Ԥсҳәы инхо ауааԥсыра ихымԥадатәиу аҭҵаарақәа рымҩаԥгара азы ршьа рылырхит, уи аҳаирплан ала аҳҭнықалақь алабораториа ахь идәықәҵахеит.

Амобилтә хәышәтәырҭа даҭааит агәабзиарахьчара аминистр Едуард Быҭәба.  

Аҟәа. Цәыббрамза 15, 2023 шықәса. Аԥсныпресс. Ахәаша, цәыббрамза  15 рзы аҭоурыхтә дәы Мықәашҭа (Очамчыра араион, Мықә ақыҭа) аҿы акультура-ҟазаратә фестиваль мҩаԥысит.

Афестиваль алахәылацәаны иҟалеит хә-раионк: Гал, Ҭҟәарчал, Очамчыра, Гәдоуҭа, Гагра араионқәа рҟынтәи 14–17 шықәса зхыҵуа 125-ҩык рҟынӡа  ашколхәыҷқәа.

Ашколхәыҷқәа хә-командак рыла еихшан: «Аҳаԥшьаӡҩцәа», «Аҽыбӷаҟазацәа», «Хыцла ахысыҩцәа»», «Асҩы», «Ачысҟаҵаҩы». Акомандақәа зегьы рзы хазы апрограмма еиқәыршәан.

Амш иалагӡаны ашколхәыҷқәа жәлар ринструментқәа рзы, Аԥсны ахәыҷқәа рааӡара аганахьала иҟоу аҵасқәа, аԥсуа кьанџьақәа,  аҽыааӡареи аҽыбӷаҟазареи еиуеиԥшым ажәларқәа рыԥсҭазаараҿы иааннакыло ароль азы, уҳәа атемақәа рыла алекциақәа ирзыӡырҩуан, иара убас анышәаԥшь иалхны аҳаԥшьаӡра рҵон, Аԥсны иқәынхо ажәларқәа рорнаментқәа рҭыхра, амилаҭтә фатә хкқәа рыҟаҵара, иара убас ахыци ахәымпали рыла ахысра рҵон.

Аҟәа. Цәыббрамза 16, 2023 шықәса. Аԥсныпресс. Атуризм аминистр Ҭеимураз Хишба Ҟазахсҭан имҩаԥысуа I Жәларбжьаратәи атуристтә форум «Иҭышәынтәалам адунеи аҿы аҭышәынтәалоу атуризм аҿиара астратегиа», иара убас атуроператорцәа жәларбжьаратәи рконгресс  «Жәларбжьаратәи атуристтә џьармыкьа ҳаамҭазтәи аҭагылазаашьақәа рҿы атрансфрмациа, аҿиареи апартниорреи рперспективақәа» аҿы ажәахә ҟаҵо дықәгылеит.

Уи, Аԥсны Ҟазахсҭани егьырҭ атәылақәеи атуризм аусхкы ала аус рыцура алыршахап ҳәа агәыӷра шыҟоу азгәеиҭеит. 

Атуризм аминистр ҷыдала иазгәеиҭеит иахьатәи амш азы Аԥсни Белоуссиеи аусеицура шрыбжьоу, атәылақәа рыбжьара баџьдатәи ахәаахәҭреи авизадатә режими шышьақәгылоу.  

Аминистр иажәақәа рыла, Аԥсны иқәынхо рхыԥхьаӡара зынӡа 240 нызықьҩык рҟынӡа инаӡоит, аковидшьҭахьтәи  2021  шықәса иалагӡаны ареспублика иаҭааз рхыԥхьаӡара 1,5 миллион-ҩык рҟынӡа инаӡоит.  

Аҟәа. Цәыббрамза 16, 2023 шықәса. Аԥсныпресс.  30 шықәса раԥхьа, цәыббрамза 16, 1993 шықәса рзы, Очамчыра  авокзал аплошьад аҿы ауаҩсахьа зцәыӡыз џьоукы рыла лыԥсы шҭаз дрыблит аԥснытәи апатриотка  Цаца Казанба.

Уи ҳаҭырла дыргаладыршәарц иааит Очамчыра араион ахада Беслан Бигәаа, Цаца Казанба лыуацәеи лҭынхацәеи, ауаажәларра рхаҭарнакцәеи ашколхәыҷқәеи.

Очамчыра ақалақьтә библиотека аҿы Цаца Казанба лгәалашәара иазкны агәалашәаратә хәылԥазы мҩаԥысит.

Беслан Бигәаа, ари ахәылԥаз аҿы дықәгылауа, Цаца Казанба лганахьала иҟаҵаз агәыгшәыгра хыԥхьаӡара рацәала ақырҭуа фашистцәа инарыгӡоз ацәгьоурақәа ируакуп ҳәа инаҵшьны иазгәеиҭеит.

«Ҳара ахаангьы иаҳхашҭраны ҳаҟаӡам ҭаацәала ианырбылуаз, аԥсышәала иахьцәажәоз, иахьхәыцуаз мацаразы иреихсны ианыршьуаз  аҭоурыхтә трагедиақәа ртәы. Арҭ ауаа рфырхаҵареи ргәымшәареи наунагӡа ҳгәаҵаҿы иаанхоит», - ҳәа иҳәеит Беслан  Бигәаа. 

Ашколхәыҷқәа аибашьратә тематикала иҩу ажәеинраалақәа ирыԥхьеит, Цаца Казанба лгәылацәеи илзааигәоу ауааи ргәы ԥшаауа уи лыԥсҭазаара иадҳәаланы ирымоу ргәалашәарақәа еиҭарҳәон.

Инга Казанба лышәҟәы «Очамчыра: 1992-1993 шш. аккупациа амшқәа» аҟынтәи: 

«Цәыббрамза 16 рзы аԥсуаа ажәылара ианалага, Очамчыра ақалақь аҿы инхоз аҭыԥантәи ақырҭуа уааԥсыра ԥаԥашькит, урҭ ашьакаҭәара азгәышьра рызцәырҵит.  Аԥсны аанырмыжьыр ада ԥсыхәа шырмоуа анеилыркаа, еилых ҟамҵаӡакәа ақалақь аҿы  ирымԥыхьашәоз аԥсуаа зегьы асадистцәа реиԥш аума рзааганы иршьуан.  Санду лыҩны иҩналеит, лара илеихсны дыршьит, уи лыԥҳа еиҵбы, сара саб иаҳәшьа Цаца Казанба дыкны згәахы ԥжәаны иҟаз цегератәи аҳәса ирҭаху лыларыгӡарц дрырҭеит. Урҭ рыцҳашьара ҟамҵакәа ирымԥыхьашәоз зегьы, алабақәа рыла илысуа, ахаҳәқәа  лгәыҵҵо лыԥҟара иалагеит, лыхцәы данкны анахь-арахь ддырҳәазон. Егьырҭ ауаа ракәзар, еизаны зхы ззымыхьчоз аԥсуа ԥҳәыс лышьра ишаҿу иахәаԥшуан. Убри аан аӡәгьы имҳәеит: «Шәызҿу закузеи! Ус ҟашәымҵан! Шәаангыл! ҳәа.  Сара саб иаҳәшьа рыцҳа, уаҩ иимбара ахьааи агәаҟреи шылхылгозгьы, уеизгьы убас дыҳәҳәон: «Ҳара ҳаԥсыуаауп! Ҳара ҳаиааиуеит! Аиашара ҳара ҳауп изтәу, ҳара ҳтәқәа хара имгакәа иаауеит, шәаргьы шәындырҵәоит, Аԥсны ҳара ҳадгьыл ауп!». Арҭ ажәақәа дара еиҳагьы идырбыжкит. Зыԥсы ахәага аарла иҭаз лара авокзалтә плошьадь аҿы днаганы амца лыцрарҵеит. Цаца уеизгьы лыԥсы лхыҵанӡа дыҳәҳәон абас: «Ари аԥсуа идгьыл ауп, ҳара ҳтәы иагоит! Усҟан агәылаԥҳәыс ус лҳәеит: «Аԥсуаа ус ибылуам, абензил лықәышәҭәа!» Егьи агәыла  убас иагьыҟаиҵеит. Сара саб иаҳәшьа лҟынтәи акагьы аанымхаӡеит …»